W 1991 roku Międzynarodowa Federacja Diabetologiczna oraz Światowa Organizacja Zdrowia ustanowiły 14 listopada Światowym Dniem Walki z Cukrzycą. Tego dnia przypomina się na całym świecie o tym, jak podstępna jest ta choroba. Jeśli nie zostaną podjęte natychmiastowe działania prewencyjne chorych będzie przybywać.
W Polsce na cukrzycę choruje ok. 3 miliony osób. Przewiduje się, że do 2030 roku będzie się z nią zmagać nawet co dziesiąty Polak. Co roku przybywa 300 tys. nowych chorych, w tym coraz więcej mężczyzn. Zachorować może każdy, bez względu na wiek.
Czym jest cukrzyca
Cukrzyca to choroba metaboliczna. Z powodu nieprawidłowego działania trzustki i wydzielania insuliny następuje hiperglikemia, czyli podwyższone stężenie glukozy we krwi. Istnieją 4 typy cukrzycy, a najczęstszy z nich to typ 2. Choroba rozwija się powoli i na początku wiele osób nawet nie wie, że ma problem. Na leki stosowane w leczeniu oraz paski do oznaczania glukozy we krwi, wydawane są miliardy złotych z systemu ubezpieczeń. Pacjenci dokładają też niemało z własnej kieszeni.
Typowe objawy
Typowymi objawami są:
- wielomocz - oddawanie większej ilości moczu, również w nocy
- wzmożone pragnienie i suchość ust
- osłabienie, senność, uczucie zmęczenia, zaburzenia koncentracji
Nie zawsze można wyraźnie odróżnić objawy cukrzycy od innych dolegliwości. Dlatego często choroba jest rozpoznana zbyt późno - zwłaszcza przy cukrzycy typu 2.
Powikłania cukrzycy
Niezdiagnozowana i nieleczona może doprowadzić do uszkodzenia m.in.: wzroku, nerek i naczyń krwionośnych. Może spowodować wystąpienie powikłania zwanego zespołem stopy cukrzycowej. Dochodzi wówczas do uszkodzenia nerwów - utraty czucia dotyku, bólu i temperatury. Powstają rany, które się nie goją. Ostateczną konsekwencją może być nawet amputacja.
Diagnoza cukrzycy
Rozpoznanie cukrzycy wiąże się z badaniami. Lekarz może zlecić:
oznaczenie poziomu cukru na czczo, doustny test tolerancji glukozy, tzw. krzywą cukrową (OGTT), oznaczenie hemoglobiny glikowanej.
Zapobieganie
W przypadku cukrzycy i w jej zapobieganiu, bardzo ważne są aktywność fizyczna i odpowiednia dieta. Najlepiej jeść regularnie, o stałych porach, dobrze zbilansowane posiłki. Jak najmniej słodyczy, jak najwięcej węglowodanów o wysokim indeksie glikemicznym, nasyconych kwasów tłuszczowych, warzyw i nasion bogatych w witaminy i minerały. Do tego absolutnie koniecznie wypijać należy dziennie około 2 litrów płynów, najlepiej wody niegazowanej. Niewielkie, ale konsekwentne zmiany w codziennych nawykach mogą znacząco zmniejszyć ryzyko zachorowania.
Cukrzyca to poważna choroba, ale dzięki edukacji, profilaktyce i wczesnej diagnozie można skutecznie z nią walczyć. Światowy Dzień Walki z Cukrzycą przypomina, że każdy z nas może podjąć działania, które pomogą zatrzymać tę epidemię XXI wieku.
